Wednesday, March 18, 2009

ശങ്കുണ്ണിമാമ (ഭാഗം അഞ്ച്)

ലൈഫ് ബോയ് സോപ്പ്, കായ ഉപ്പേരി, പിന്നെ അമ്മമ്മക്ക് ഏകാദാശിക്കുള്ള ഗോതമ്പരി, ഇങ്ങനെ പലതും അമ്മാവന്‍ കൊണ്ട് വരും. ഇതെല്ലാം എല്ലാവര്‍ക്കും കൂടിയുള്ളതാണെങ്കിലും, അമ്മമ്മയുടെ കയ്യിലാണ് കൊടുക്കുക; ഒപ്പം അമ്പതു ഉറുപ്പികയും. (ഞങ്ങള്‍ - കുട്ടികള്‍ക്ക് - ഒന്നിന്‍റെ ഒരു അലക്കിയ നോട്ട് കിട്ടും. അത് കിട്ടിയാല്‍ ഞങ്ങള്‍ മണപ്പിച്ചു നോക്കും; സ്കൂള്‍ തുറക്കുമ്പോള്‍ മേടിക്കുന്ന പുതിയ പുസ്തകത്തിന്‍റെ ഏട് തുറന്നാലത്തെ ഒരു വാസനയായിരിക്കും). ആ അമ്പതു രൂപയില്‍ നിന്നാണ് അമ്മമ്മ, ശങ്കുണ്ണി മാമക്ക്‌ വേണ്ടി ചിലവായത് നഷ്ട പരിഹാരമായി തരാമെന്നു പറയുന്നത്. പ്ലാസ്റ്റിക് ഷീറ്റില്‍ പൊതിഞ്ഞു വെച്ചിരിക്കുന്ന പൊടിച്ച അടക്കയെടുത്തു വായിലിടുന്നതിനിടയില്‍ മുത്തച്ഛന്‍ ചോദിക്കും, "രാമകൃഷ്ണന്‍ എന്നേ തന്‍റെ മകന്‍ മാത്രായത്?". അമ്മമ്മ, ചുറ്റും കണ്ണോടിച്ച്‌ വേറെ ആരുമില്ല എന്നുറപ്പ് വരുത്തി മെല്ലെ പറയും, "തന്താര്‍ക്കെ, മക്കളെങ്ങനെണ്ടാക്കി ഇടാനെ അറിയൂ. തള്ളാര് വേണം നോക്കിണ്ടാക്കാനും, ചികില്‍സിക്കാന്‍ കൊണ്ടോടാനും". പിന്നെ സ്വരം മാറ്റി ചോദിക്കും, " അവ്നാന്‍ ഒരു നേരം ഈ മക്കളെ കുളിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ടോ? എട്ടു പെറ്റോളാ ഞാന്‍, ദൈവം നാലെണ്ണ്ത്തിനെ ആയുസ്സിട്ട്‌ തന്നുള്ളൂ".

പണ്ട്, കൃഷിസ്ഥലത്ത്‌ നിന്ന് നാലോ-അഞ്ചോ മാസം കൂടുമ്പോള്‍ മാത്രം വന്നിരുന്ന മുത്തച്ഛനെ കുറ്റപ്പെടുത്തിയാണ് പറയുന്നത്‌. ശണ്ഠയും ശുണ്ഠിയും ഒന്നും ഇല്ലാത്ത നേരത്ത് അമ്മമ്മ പറയുന്നത്‌ കേള്‍ക്കാം: "കണ്ട പാടത്തും പറമ്പിലും കെടന്നധ്വാനിച്ചിട്ട് എന്തെ കാര്യണ്ടായെ? ഭാഗം വെച്ചപ്പോ ഏട്ടന് ഒന്നൂല്യ". മുത്തച്ഛന്‍റെ തറവാട്ടില്‍ നോക്കി നടത്തിയിരുന്ന കൃഷിയെപ്പറ്റിയാണ്. ഭാഗം വെച്ചപ്പോ എല്ലാം മുത്തച്ഛ ന്‍റെ പെങ്ങള്‍ക്ക് കിട്ടിയത്രേ. മുത്തച്ഛന്‍റെ കഴിവില്ലായ്മ കൊണ്ടാണ് അത് സംഭവിച്ചതെന്നായിരുന്നു അമ്മമ്മയുടെ വാദം. പിന്നെ, ഒരു പക്ഷെ മുത്തച്ഛനെ ആശ്വസിപ്പിക്കാനും കൂടി എന്ന വണ്ണം പറയും, "എന്താപ്പോ, മക്കള് നന്നായപ്പോ അതൊന്നും വേണ്ടാന്നിച്ചതാവും, നിയ്ക്കറീല്യ". അമ്മമ്മയുടെ മക്കളെല്ലാം നല്ല നിലയില്‍ എത്തിയതിനെപ്പറ്റിയാണ്. "അല്ല, ഇവടെപ്പോ അതൊന്നും കിട്ടീട്ടു വേണ്ടാ കഴിയാന്‍ന്നിക്ക്യ!".

അമ്മാവന്‍ മാസാദ്യത്തില്‍ വരുന്ന വിവരം അറിഞ്ഞാല്‍ ശങ്കുണ്ണി മാമ മെല്ലെ എവിടെയ്ക്കേങ്കിലും - മിക്കവാറും നാട്ടിലെ മറ്റു നായര്‍ തറവാടുകളിലേക്ക് - പോകും. കാരണം, ഇങ്ങനെ തെണ്ടിത്തിരിഞ്ഞു നടക്കുന്നത് കണ്ടാല്‍ നല്ല ചീത്ത പറയും. ഒരു പക്ഷെ, അമ്മാവനോടും, ഞങ്ങളുടെ കുടുംബത്തിനോടും ശങ്കുണ്ണി മാമയുടെ ഏട്ടനും കുടുംബവും കാണിച്ച കൊള്ളരുതായ്മകള്‍ക്ക് ഇന്ന് മറുപടി പറയുന്നതായിരിക്കും. (എന്‍റെ നിഗമനം തെറ്റായിരിക്കാം). അമ്മാവന്റെ മുന്നില്‍ വെച്ച് അമ്മമ്മ ഒരക്ഷരം എതിര്‍ത്ത് പറയുകയില്ല - ചിലപ്പോള്‍ വഴി തെറ്റി ശങ്കുണ്ണി മാമ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടാല്‍. അമ്മാവന്റെ കൂടെ കൂടി അമ്മമ്മയും നല്ല ചീത്ത പറയും.

മിക്കവാറും ഞങ്ങളുടെ അടുത്തുള്ള തപാലാപ്പീസില്‍ പെന്‍ഷന്‍ എത്തുമ്പോഴേക്കും ശങ്കുണ്ണി മാമ വന്നിരിക്കും. കാരണം, പെന്‍ഷന്‍ എത്തിക്കഴിഞ്ഞാല്‍ തപാലധികൃതര്‍ക്ക് അത് സമയപരിധിയ്ക്കപ്പുറം വെച്ചിരിക്കാന്‍ അധികാരമില്ല. പെന്‍ഷന്‍ വാങ്ങിക്കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ, പാലപ്പെട്ടി, അയിരൂര്‍, ചെറായി, മനയ്ക്കല്‍ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ഒരു സര്‍ക്കീട്ടുണ്ട്. മനയ്ക്കല്‍ (നമ്പൂരി ഇല്ലം) ശങ്കുണ്ണി മാമയുടെ വേണ്ടപ്പെട്ട ഇടമാണ് എന്നാണു അമ്മമ്മ പറയാറുള്ളത്. അതിന്റെ പൊരുള്‍ എനിക്ക് തീരെ മനസ്സിലായില്ല. എന്തായാലും, മനയ്ക്കല്‍ ഇത്തിരി നൊസ്സുള്ള ഒരു തമ്പ്രാന്‍ ഉണ്ടായിരുന്നത്രേ. കഥ ഏകദേശം കൂട്ടിമുട്ടിക്കാന്‍ ഞാന്‍ നോക്കി: അപ്പോള്‍ ശങ്കുണ്ണി മാമ, ആ തമ്പ്രാന്റെ....? അറിയില്ല. "ങ്ങനെ ഒരു പൊട്ടനായതോണ്ടല്ലേ, അല്ലെങ്കി അവടെ ഭാഗം വെക്കുമ്പോ ഓനും കിട്ടീര്‍ന്നു ഒരോഹരി", അമ്മമ്മ പറയാറുള്ളത് ഓര്‍ത്തു.

മുറ്റത്തെ ഒളോര്‍ മാവില്‍നിന്നും 'ധീം' 'ധീം' എന്നിങ്ങനെ ചക്ക വീഴുന്ന പോലെ മാങ്ങ വീഴുന്നുണ്ട്‌. നല്ല വലിപ്പമുള്ള മാങ്ങയാണ്‌ ഒളോര്‍ മാവിന്‍റെത്. നല്ല കാറ്റും, മഴയുമുണ്ട്. നേരം സന്ധ്യ മയങ്ങുന്നേയുള്ളൂ, പക്ഷെ പതിവിലും നേരത്തെ ഇരുട്ട് പടര്‍ന്നു. ഞാന്‍ ജനലഴികളിലൂടെ പുറത്തേക്കു കയ്യിട്ട് മേല്‍പ്പുരയില്‍ നിന്നും ഇറ്റു വീഴുന്ന മഴ വെള്ളം തെറിപ്പിച്ച് നില്‍ക്കയായിരുന്നു. ദൂരെ, ചായപ്പീടികയുടെ മൂലയില്‍ നിന്നും ഒരു വെള്ള നിറം മെല്ലെ നീങ്ങി വരുന്നുണ്ട്. ആരാണീ നേരത്ത് കുളിച്ചു വരുന്നത്? 'മന്ത്' ഗോപാലനായിരിക്കും. അവനാണ് നട്ടുച്ചക്കും, നട്ടപ്പാതിരക്കും, അസമയത്തും മറ്റും കുളി പതിവ്. കള്ള് മേടിച്ചു കൊടുത്താല്‍ ആരെ വേണമെങ്കിലും ചീത്ത വിളിക്കും; അവരുടെ വീടിന്‍റെ പടിക്കല്‍ നേരം വെളുക്കുന്നത്‌ വരെ ഇരുന്നു കൂക്കി വിളിക്കും. പാവം ഭാര്യയേയും മക്കളെയും ആലോചിച്ചിട്ടാണ് ആരും അവന്‍റെ മേല് കയ്യ് വെക്കാത്തത്. ആ രൂപം ഇങ്ങോട്ടാണല്ലോ പടി കേറി വരുന്നത്. ഈശ്വരാ! ശങ്കുണ്ണി മാമ! കാലിന്‍റെ മുട്ടില്‍ വലിയ ഒരു കെട്ടുണ്ട്. തലയില്‍ മഴ കൊള്ളാതിരിക്കാനായി കെട്ടിയ തോര്‍ത്ത്‌ മുണ്ട് നനഞ്ഞു കുളിച്ചിരിക്കുന്നു. വേച്ച്-വേച്ചാണ് നടപ്പ്. പുറത്തു ഭാണ്ഡം മുഴുവന്‍ നനഞ്ഞു കുതിര്‍ന്നിരിക്കുന്നു. ഞാനുറക്കെ വിളിച്ചു പറഞ്ഞു, "അമ്മമ്മേ ഇതാ ശങ്കുണ്ണി മാമ ഈ കാറ്റത്തും മഴയത്തും കേറി വരുണൂ". അത് പറഞ്ഞു തീരലും ഒരു വലിയ ഇടി മിന്നി വെട്ടി. എന്‍റെ കണ്ണ് മഞ്ഞളിച്ചു പോയി. "ന്‍റെ കുട്ട്യേ", എന്ന് നിലവിളിച്ച്‌ അമ്മമ്മ ഉമ്മറത്തെക്കോടിയെത്തി. ശങ്കുണ്ണി മാമയുടെ കാലില്‍ നിന്നും ചോര നന്നായൊഴുകുന്നുണ്ട്. അപ്പോഴേക്കും മുറ്റത്ത്‌ ചോര തളം കെട്ടി, മഴവെള്ളത്തില്‍ ചേരുന്നു. അമ്മമ്മ കണ്ടാല്‍ ആകെ പ്രശ്നമാവും. ഉമ്മറത്തേക്ക് കയറിയ ശങ്കുണ്ണി മാമ പന്താവൂരിലെ വെളിച്ചപ്പാടിനെപ്പോലെ വിറയ്ക്കുന്നുണ്ട്.

അമ്മ അടുക്കളയില്‍ നിന്നും ഓടിയെത്തി, "എന്തെ ശങ്കുണ്ണി മാമേ, ഈ നേരത്ത്?". ഒന്നും പറയുന്നില്ല; മിണ്ടുന്നില്ല. അമ്മ നെറ്റിയില്‍ തൊട്ട കൈ വലിച്ചെടുത്തു. "എന്റീശ്വരാ, പൊള്ള്ണ്ണ്ടല്ലോ". അപ്പോഴേക്കും ഉമ്മറം മുഴുവന്‍ ചോരയായി. "വ...വ...വരുമ്പോ കോരത്തെ വീടിന്‍റെ മു...മു... മുക്കില് വെച്ച് നായ്ക്കള് മണ്ട്യെത്തി...ക...കണ്ണ് കാണാനൂല്യ. ഓ...ഓ.. ട്യപ്പോ മൊളങ്കൂട്ടില്‍ക്ക് ചളി വഴ്ക്കി വീണു. അപ്പ്...അപ്പടി കു...കുപ്പിച്ചില്ലെര്‍ന്നു. കയ്യിന്‍റെ മുട്ടിലും കേറീട്ടുണ്ട്", ശങ്കുണ്ണി മാമ ഒരു വിധത്തില്‍ വിറച്ചു കൊണ്ട് പറഞ്ഞു തീര്‍ത്തു. "നാരായണ...നാരായണ..." അമ്മമ്മ ഉറക്കെ കരയുകയായിരുന്നു. ഞങ്ങള്‍ ആകെ പരിഭ്രമിച്ചു. "നീയിങ്ങട് വാ", അമ്മമ്മ, അമ്മയെ വിളിക്കയാണ്. "ഇത്തിരി ചൂട് വെള്ളം ഉണ്ടാക്ക് വേഗം. ഓനൊന്നു മേല് കഴുകട്ടെ". ശങ്കുണ്ണി മാമയെ, അമ്മ കുളിമുറിയിലേക്ക് പിടിച്ചു കൊണ്ട് പോകുമ്പോള്‍ ഞാന്‍ കണ്ടു: ചോരയില്‍ മുങ്ങിയ കോണകം. ഈശ്വരാ, മൂലക്കുരു. ആകെ അറപ്പായിരുന്നു എനിക്ക്. ഞങ്ങളെ മേല് കഴുകിച്ചു തരാറുള്ള പോലെ, അമ്മ, ശങ്കുണ്ണി മാമയെ കഴുകിക്കുന്നത് കണ്ടപ്പോള്‍ എനിക്ക് വിഷമം തോന്നി. എന്‍റെ മനസ്സ് വായിച്ച പോലെ അമ്മ പറഞ്ഞു, "എന്‍റെ അച്ഛനാണ് ഈ ഗതി വന്നെച്ചാ ഞാന്‍ ചെയ്യണ്ടേ?". പുതയ്ക്കാനായി അമ്മ ഒരു കരിമ്പടം കൊടുത്തു. പൊടിയരിക്കഞ്ഞി കുടിച്ചതിനു ശേഷം ധന്വന്തരം കഷായം തരാമെന്നു പറഞ്ഞു.

സുരേഷ് 19.3.09 (തുടരും) (അടുത്തത് അവസാന ഭാഗം)

 

Sunday, March 15, 2009

ശങ്കുണ്ണി മാമ (ഭാഗം നാല്)

ഒരു മഴക്കാലമാണ്. കുളവും, തോടും, പാടവും, പറമ്പും, നിറഞ്ഞൊഴുകുകയാണ്. പാലാഞ്ചി റ തോട്ടില്‍ - അച്ഛന്‍ മമ്മിത്തോട്‌ എന്നാണു പേരിട്ടിരിക്കുന്നത് - മഴക്കാലത്ത്, ഞങ്ങള്‍ കുട്ടികള്‍ കടലാസ്സ് വഞ്ചിയുണ്ടാക്കി ഒഴുക്കി കളിക്കുന്നത് ഒരു പതിവായിരുന്നു. മഴ തോര്‍ന്ന സമയത്ത് വഞ്ചിയുമായി പോയ അനിയത്തിയുടെ കൂടെ ഞാനും ചെന്നു. കോളേജിലായി ഞാനെന്നാലും, ഒരു കൊച്ചു കുട്ടിയായി വഞ്ചിയൊഴുക്കാന്‍ ഞാനും ആഗ്രഹിച്ചു. തോട്ടിനരികത്തുണ്ട് ശങ്കുണ്ണി മാമ മുണ്ട്‌ ഒലുമ്പിക്കൊണ്ട് നില്‍ക്കുന്നു. മൂലക്കുരുവിന്റെ അസുഖമുള്ള ശങ്കുണ്ണി മാമയുടെ മുണ്ടുകള്‍ അമ്മമ്മയല്ലാതെ മറ്റാരും തൊടുന്നത് ഞാന്‍ കണ്ടിട്ടില്ല. ചിലപ്പോള്‍, ചുറ്റിയ മുണ്ട്‌ അലക്കാനായി 'ഓപ്പോള്‍ കൊടുക്കണം' എന്ന് പറഞ്ഞു വീട്ടില്‍ ഇട്ടു പോയാല്‍, മുത്തച്ഛന്‍ ഇടനാഴികയില്‍ നിന്നും വിളിച്ചു പറയുന്നത് കേള്‍ക്കാം, "അതേയ്, ഇതൊക്കെ തന്‍റെ മുറീലന്നെ അങ്ങട് വെച്ചാ മതി, അതാ നല്ലദ്! മനുഷ്യന്മാര്‍ക്ക് പെരുമാറാനുള്ള സ്ഥലത്തല്ല ഇതൊക്കെ ഇട്വാ". അമ്മമ്മക്ക് അടിച്ചു കയറാന്‍ വഴി വെച്ച് കൊടുക്കുകയാണ് മുത്തച്ഛന്‍. "എന്താന്നേ, ഇവടെ വല്ലോര്‍ക്കും മാറാ വ്യാധിണ്ടോ?". മുത്തച്ഛന്‍ ഒരു മൂലയിലെക്കൊതുങ്ങും. പേടി കൊണ്ടായിരിക്കില്ല, ഈ തീപ്പൊരി ഒരഗ്നിജ്ജ്വാലയായി മാറാതിരിക്കാന്‍.

ഞങ്ങള്‍, കുട്ടികളോട്, ശങ്കുണ്ണി മാമ അധികം സംസാരിച്ചിരുന്നില്ല. അമ്മമ്മ മാത്രമാണ് തന്‍റെ വേണ്ടപ്പെട്ട ആള്‍ എന്ന തോന്നലുണ്ടായിരിക്കണം. മുണ്ട്‌ ഒലുമ്പുന്ന ശങ്കുണ്ണി മാമയോടു ഞാന്‍ ചോദിച്ചു, "എന്തിനാ ഈ സന്ധ്യാവുമ്പോ ഈ തൊട്ടും കരേല് നിക്കണത്? മുണ്ടൊക്കെ അവിടെ ആരെങ്കിലും ഒലുമ്പിത്തരില്യെ? ഇല്യെങ്കില്‍, ആ കൊമ്മ്യോടു പറഞ്ഞാല്‍ പോരെ?" തൊണ്ണ് കാട്ടി ചിരിച്ചു ഒരു നിസ്സംഗതയോടെ എന്നോട് പറഞ്ഞു, "ന്‍റെ മു...മു... മുണ്ടൊന്നും അങ്ങനെ ആരും തൊ...തൊ... തൊടില്യന്റെ കുട്ട്യേ, എനിക്കെ .... ആ സൂക്കടുണ്ട്". ഞാന്‍ തരിച്ചു നിന്ന് പോയി! ഇത്ര കാര്യ ഗൌരവത്തില്‍ സംസാരിക്കുന്ന ഈ ആളെയല്ലേ ഞങ്ങള്‍ കേള്‍ക്കിച്ചലെയും, അല്ലാതേയും കളിയാക്കി ഓരോന്ന് പറയുന്നത്. പാവം തോന്നി. പൊട്ടനെപ്പോലെ അഭിനയിക്കയാണോ? എന്നാലും ആ മുണ്ട്‌ ഒലുമ്പി ത്തരാം എന്ന് പറയാന്‍ എനിക്കായില്ല. ഒരു പക്ഷെ, ഞാന്‍ ചോദിച്ചാലും ശങ്കുണ്ണി മാമ തരികയുമില്ലായിരിക്കും.

ഒരു വിധത്തില്‍ കഴിച്ചു കൂട്ടലായിരുന്നു ഞങ്ങള്‍ക്ക് സന്ധ്യാ സമയത്തെ നാമ ജപം. എന്നിട്ട്, ഞങ്ങള്‍ പഠിക്കാനിരിക്കും. ആ സമയത്ത് ഉമ്മറത്ത്‌ ഒരു മൂലയില്‍ ശങ്കുണ്ണി മാമ നാമം ജപിക്കാനിരിക്കുന്നുണ്ടാവും. 

ചൊല്ലുന്നത് ഒന്നും പുറത്തേക്കു കേള്‍ക്കില്ല. കൌതുകം കൊണ്ട് - എഴുതാനും, വായിക്കാനും അറിയാത്ത ഈ ആള്‍ എന്ത് ചൊല്ലുന്നു എന്നറിയാന്‍ - ഞങ്ങള്‍ പല തവണ ചോദിച്ചു നോക്കിയിട്ടുണ്ട് എന്താണ് ജപിക്കുന്നതെന്ന്. എന്നാല്‍, ഒരു വാശി പോലെ, ഒരിക്കല്‍ പോലും പറയില്ല. വളരെയധികം നിര്‍ബന്ധിച്ചാല്‍, ശുണഠിയോടെ പറയും, "നാമം , അല്ലാതെന്താ?". ഞങ്ങള്‍ക്ക് ഒരു തരം നീരസം തോന്നും. ഞാനും, അനിയത്തിയും പറയും, "ഓ, ഞങ്ങളൊന്നും ശങ്കുണ്ണി മാമടെ ആര്വല്ലല്ലോ, അല്ലെ?".

ഇടനാഴികയിലിരുന്നു, മച്ചിലെയ്ക്കു (പൂജാമുറി) നോക്കിയിരുന്നു, അമ്മമ്മ നാമം ചൊല്ലുകയായിരിക്കും. ഇങ്ങനെ ചൊല്ലുന്നതിനിടയിലാണ് അമ്മയോട്, "കുട്ട്യെ, നീ കോഴിക്കൂട് അടച്ച്വോ? പടിഞ്ഞാറെ വാതില് കുറ്റിട്ട്വോ? അടുപ്പത്ത് വെള്ളം വെച്ച്വോ?", എന്നിങ്ങനെ ചോദിക്കുക. മുത്തച്ഛന്‍ ചോദിക്കും, "അല്ലാ, താന്‍ ഈശ്വര നാമം ചൊല്വാ, അതോ കാര്യന്വേഷിക്കെ?". അമ്മമ്മ, ഒന്ന് മൂക്ക് ചീറ്റി, (ദേഷ്യം വന്നാലും, സങ്കടം വന്നാലും അങ്ങിനെയാണ്), എല്ലാവരും കേള്‍ക്കാനായി പറയും: "ഞാനേ, കഴിഞ്ഞ നാല്‍പ്പതു കൊല്ലായി മൊടങ്ങാതെ ഗുരുവായൂരില്‍ മാസം തൊഴുന്നതാണ്. എനിക്കിതൊക്കെ അന്വേഷിക്കാം...ഒരു ദൈവ ദോഷോം വരില്യ".  

അതെപ്പോഴും അങ്ങിനെയാണ്. അമ്മമ്മ മച്ച് അടിച്ചു തുടയ്ക്കുന്നതിനാലും, വിളക്കില്‍ രണ്ടു നേരം തിരിയിട്ടു മച്ചിലും, തുളസിത്തറയിലും, കൂവ്വളച്ചോട്ടിലും കാണിക്കുന്നത് കൊണ്ടുമാണ് വീട്ടില്‍ സകല ഐശ്വര്യങ്ങളും ഉള്ളത് എന്നാണു പറയുക. ഭക്തി ഒരു നിഷ്ഠ തന്നെയായിരുന്നു അമ്മമ്മയ്ക്ക്; ഞങ്ങള്‍ക്ക് വെറും കാട്ടിക്കൂട്ടലും - പ്രത്യേകിച്ച് പരീക്ഷാ സമയത്ത് മാത്രം പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന ഭക്തിയായിരുന്നു ഞങ്ങളുടേത്!

ഇങ്ങനെ നാമം ജപിക്കുന്നതിനിടയില്‍ അമ്മമ്മ, ശങ്കുണ്ണി മാമയോടു ചോദിക്കും. "നെനക്ക് 'നാമോ'ക്കെ ഓര്‍മ്മണ്ടോ?".  

"ണ്ടോ പ്ലേ".  

"ഏതാപ്പോ നീ ചൊല്ലണ്"

"ഞാ...ഞാ... ഞാനേ 'കൃ...കൃഷ്ണാ ഹരേ ജയ..' ". ഞാനും അനിയത്തിയും അന്യോന്യം നോക്കി അതിശയം കൂറും. 'കൃഷ്ണാ ഹരേ ജയ' ഞങ്ങള്‍ അമ്മമ്മയോടൊപ്പം നല്ല ഈണത്തില്‍ നീട്ടി ചൊല്ലുന്നതാണ്. എന്നാല്‍, ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള 'ശംഖചക്ര ഗദാസരോരുഹ...' ചൊല്ലാറാവുമ്പഴേക്കും, അത് ചൊല്ലാതെ 'കാല്‍ത്താരോര്‍ത്തു ഭജിപ്പവര്‍ക്ക്..' ചൊല്ലി വേഗം നാമം നിര്‍ത്തും. അമ്മമ്മ നാമ ജപം പിന്നെയും തുടരും.

"ഹ് ഉം, വീട്ടില്‍ മൂന്നു നാല് ദിവസം മൂക്ക് മുട്ടെ തിന്നു പോകുമ്പോള്‍, ഒരഞ്ചുറുപ്യടെ കാശ്, 'ഇതാ ഓപ്ലെ, ഇത് വെച്ചോളോന്ന് പറയാ', മ് ഉം! ഓന് പറയാന്‍ തോന്ന്യോ?" ശങ്കുണ്ണി മാമ ആനക്കരക്ക് പോകയാണെന്നു പറഞ്ഞു പടിയിറങ്ങിയാല്‍ അമ്മമ്മ പറയുന്നത് കേള്‍ക്കാം. "ഓന്, പൊകലല്യാതെ, വാസനച്ചുണ്ണാമ്പില്യാതെ, വെറ്റ്ല മുറുക്കാന്‍ പറ്റില്യ! അതും ഇവ്ട്‌ന്നു എഴുന്നള്ളിക്കണം! എന്നാ, ഒരരക്കെട്ടു വെറ്റില..മ് ഉം.. അതൂല്യ! ഇതെന്താ സത്രാന്നാ വിചാരം!" ഇങ്ങനെ എണ്ണിപ്പെറുക്കി ഓരോന്ന് പറയുമ്പോള്‍, മുത്തച്ഛന്‍ അരയും തലയും മുറുക്കി കിട്ടിയ അവസരം മുതലാക്കി പറയും, "താന്‍ ഇനീം മടീലങ്ങട് പിടിച്ചിരുത്ത്വാ പുന്നാര അനിയനെ! ഒരു നാലണയ്ക്ക് മീന്‍ മേടിച്ച്‌ വന്നൂടെ? അയാള്‍ക്ക്‌ ഒരു പൊട്ടത്തരൂല്യ...സൂത്രാണ്...ഒക്കെ സൂത്രം".

അമ്മമ്മ ചുവടു മാറ്റും, "ഞാന്‍ പറഞ്ഞത് കേട്ട് ആരുംപ്പോ അങ്ങനെ ഏറ്റു പിടിക്കാന്‍ വരണ്ട. ഓന് വേണ്ടി എന്താ ചെലവായത് ന്ന് ച്ചാ, അത് ഞാന്‍ രാമകൃഷ്ണന്‍ വന്നാല്‍ അങ്ങട് തരാം, ന്തേ?".

മൂത്ത അമ്മാവന്‍, ജോലിസ്ഥലത്ത് നിന്നും മാസത്തിലൊരിക്കല്‍ - ആദ്യത്തെ ഞായറാഴ്ച - വീട്ടില്‍ വരും. അതാണ്‌ അമ്മമ്മ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

സുരേഷ് (17.3.09)  

(തുടരും)

Thursday, March 12, 2009

ശങ്കുണ്ണിമാമ (ഭാഗം മൂന്ന്)

ശങ്കുണ്ണി മാമ ഒരു കളിയാക്കപ്പെടാനുള്ള കഥാപാത്രമാണ് എല്ലാവര്‍ക്കും.അത് കൊണ്ടാണല്ലോ ഈ കൊമ്മ പോലും കളിയാക്കുന്നത്.  

"കൊമ്മേ, നീയ്യ് നെന്‍റെ പണി നോക്ക്യാ... ഓനെപ്പോ ആരും അങ്ങനെ ശിക്ഷിക്കാന്‍ വരണ്ടാ... ബുദ്ധില്യാത്ത കുട്ട്യാച്ചിട്ട്... ന്‍റെ നാവേ, ന്നെക്കൊണ്ടൊന്നും പറയിപ്പിക്കണ്ടാ", അമ്മമ്മയ്ക്ക് കലി കയറി വരികയാണ്.  

ശങ്കുണ്ണി മാമയുടെ നേരെ തിരിഞ്ഞു പറഞ്ഞു, " നീ പോയി പല്ല് തേച്ച് കുളിച്ചിട്ട് വാ. എന്നിട്ട് വേഗം കാപ്പി കുടിച്ചോ". "ഓ...ഓ... പ്ലേ ഞാന്‍ ചായപ്പീട്യെന്നു കുടിച്ചിരി യ്ക്കുണൂ". ശങ്കുണ്ണി മാമ പറഞ്ഞു. ഞങ്ങള്‍ക്ക് പൊട്ടിച്ചിരിയ്ക്കാനുള്ള വകയാണത്.  

"താനാര്യാ ഈ നേര്യാക്കാന്‍ പോണത്?". മുത്തച്ഛന്‍, അമ്മമ്മയോടാണ്. ദേഷ്യം വരുമ്പോള്‍ മാത്രമേ മുത്തച്ഛന്‍, ഇരുത്തി 'ഉണ്ണിമായെ' എന്ന് അമ്മമ്മയെ വിളിയ്ക്കൂ. അല്ലെങ്കില്‍, 'താനെ'ന്നോ, 'എവിടെ', 'നോക്കൂ', എന്നൊക്കെയോ വിളിക്കൂ.  

ശങ്കുണ്ണി മാമ കുളിക്കാനുള്ള പുറപ്പാടിലാണ്. "നീന്താനറിയൂച്ചാ എനിക്കിത്ര പേടില്യാ. പെരിണ്ടിരി കൊളം കണ്ടപ്പനെ കൊണ്ടോയ സ്ഥലമാണ്." അമ്മമ്മ മുങ്ങി മരിച്ച കണ്ടപ്പനെപ്പറ്റിയാണ് പറയുന്നത്. 

കുളക്കടവില്‍ അഴിച്ചു വെച്ച മുണ്ടിനും, അടുത്തിരിക്കുന്ന സോപ്പിനും, രാവിലെ തൊട്ട് വൈകുന്നേരം വരെ ഉടമസ്ഥനില്ല എന്ന് മനസ്സിലാക്കിയപ്പോഴാണ് നാട്ടുകാര്‍ തിരച്ചില്‍ തുടങ്ങിയത്. പിറ്റേ ദിവസം ആനക്കടവിന്‍റെ അടുത്ത് - ആരും നീന്തി ചെല്ലാത്ത കൂപ്പിന്‍റെയടുത്തു കണ്ടപ്പന്‍ പൊന്തി. വെള്ളം കുടിച്ച്‌ ചീര്‍ത്ത ശരീരം... ഒന്നേ നോക്കാനായുള്ളൂ പലര്‍ക്കും. രാത്രി നല്ലോണം പൂശീര്‍ന്നുവത്രേ. "നീന്താനറിയും ന്ന് പറഞ്ഞിട്ട് എന്താ കാര്യം...കളളകത്ത് ചെന്നാ പിന്നെ...." അമ്മമ്മ പറഞ്ഞു നിര്‍ത്തി.

{ കുളത്തിന്‍റെ പടവ് അവിടെയവിടെ പൊട്ടിയിട്ടുണ്ട്. എനിക്ക് കാണാപ്പാഠമാണ് കുളം. തെക്കെക്കടവിലാണ് ഇറങ്ങുന്നതെന്ന് വെച്ചാല്‍ എട്ടാമത്തെ വരിയില്‍ ഒരു വെണ്ണക്കല്ലുണ്ട്. വേനല്‍ക്കാലത്ത് മാത്രമേ അത് കാണാനാവൂ - വെള്ളം വറ്റിയാല്‍. അതില്‍ ചവിട്ടിക്കുതിച്ചാല്‍ ചക്കന്‍ തന്തയുടെ ഓടയില്‍ നിന്നും ഉളി പോകുന്ന പോലെ പോകും നമ്മള്‍ വെള്ളത്തില്‍. (നീണ്ട ഓടയുടെ കുഴല്‍ ഊതി ഉളി മത്സ്യത്തി ന്‍റെ ശിരസ്സില്‍ തന്നെ തറപ്പിച്ചു മീന്‍ പിടിക്കാന്‍ മിടുക്കനായിരുന്നു ചക്കന്‍ തന്ത - ഞാന്‍ ജീവനോടെ കണ്ട കുടുമ കെട്ടിയ ഒരേയൊരു മനുഷ്യന്‍). പന്ത്രണ്ടു വരി പടി കഴിഞ്ഞാല്‍ പിന്നെ ചളിയാണ്‌. ചവിട്ടിയാല്‍ കാല്‌ വലിച്ചെടുക്കാന്‍ പ്രയാസം. മറ്റു കുട്ടികളുമായി വെള്ളത്തില്‍ 'തൊട്ടു കളി' കളിയ്ക്കുന്ന സമയത്ത് പിടി കൊടുക്കാതിരിക്കാന്‍ ആഴത്തില്‍ താഴുമ്പോള്‍ എന്‍റെ കാല്‌ താഴ്ന്നിട്ടുണ്ട് ചളിയില്‍. അപ്പോഴൊക്കെ കണ്ടപ്പന്‍ മുങ്ങി മരിച്ചതാണ് ഓര്‍മ്മ വരിക. കേള്‍വി കേട്ട വെട്ടുകാരനായിരുന്നു കണ്ടപ്പന്‍. തെങ്ങും, മറ്റു ചില വൃക്ഷങ്ങളും ചിലപ്പോള്‍ മുറിക്കേണ്ടതായി വരും. ചുറ്റു പാടും നില്‍ക്കുന്ന മരങ്ങള്‍ക്കോ, വാഴകള്‍ക്കോ, വീടിനോ, ഒന്നും കേടു പറ്റാതെ നമ്മളെ അതിശയിപ്പിച്ചും കൊണ്ട്‌ മുറിഞ്ഞു വീഴുന്ന മരത്തെ വരച്ച് വരയില്‍ വീഴ്ത്തിയിരിക്കും. }

"അപ്പൊ, മീനാക്ഷി ജോലിക്ക് പോയാല്‍ പിന്നെ ആരാ അവിടെ കാര്യം നോക്ക്വാ? രാഘവന്‍ എന്താ ചെയ്വാ?". ഓ, ആനക്കരയിലെ കാര്യമാണ് അമ്മമ്മ ചോദിക്കുന്നത്. ശങ്കുണ്ണി മാമ അനാഥ പെന്‍ഷന്‍ വാങ്ങുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അനിയന്‍ രാഘവന്‍ മാമയുടെ കൂടെ ആനക്കരയിലാണ് താമസം.  

(ഈ പെന്‍ഷന്‍ നാട്ടിലെ  ഏതോ ഒരു പ്രമാണി വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടി ശരിയാക്കി കൊടുത്തതാണ്. അനാഥനാണെന്ന് സ്ഥാപിക്കാന്‍ വളരെ കഷ്ടപ്പെട്ടു. അലക്കാന്‍ കൊടുക്കാനും, പെന്‍ഷന്‍ വാങ്ങാനും മാത്രമേ ഞങ്ങളുടെ നാട്ടിലെത്തൂ. പതിവ് തെറ്റി നാട്ടില്‍ വന്നിട്ടുണ്ടെങ്കില്‍ ഞങ്ങളുടെ വീട് വഴിയോ, പരിസരത്തോ വരാതെ വളഞ്ഞ വഴിയിലൂടെ മാറി നടക്കും. നാട്ടില്‍ വന്നിട്ടുണ്ടായിരുന്നു എന്നും, ഇങ്ങോട്ടൊന്നു തിരിഞ്ഞു നോക്കിയില്ല എന്നും അമ്മമ്മക്ക് മനസ്സിലാകുമ്പോള്‍, അമ്മമ്മ പറയുന്നത് കേള്‍ക്കാം, "ഇവന്യൊക്കെ സ്നേഹിക്കണതിനു പകരം ....ന്‍റെ നാവേ... ന്നെക്കൊണ്ടൊന്നും പറയിപ്പിക്കണ്ട!")

അമ്മമ്മയുടെ  ചോദ്യത്തിനുത്തരമായി പറയും: "കൂ... കൂരാനും, കാരിക്കും വെള്ളം കൊടുത്താല്‍ ഓ..ഓ, പ്ലേ . ., പണി കഴിഞ്ഞു". ഓ, ആനക്കരയിലെ കാളകളാണത്.  

"അപ്പൊ, നീയ്യാ വെള്ളം കൊടുക്ക്വാ?"  

"അതെ ഓ...ഓ...പ്ലേ. നല്ല ക...കനണ്ടാവും. രണ്ടു രണ്ടര കി...കിലോ ന്‍റെ പരുത്തിക്കുരൂം, പി...പിണ്ണാക്കും കൊടുക്കണം രാവിലെ".  

അമ്മമ്മ സഹതാപത്തോടെ പറയും, "അപ്പൊ ന്‍റെ കുട്ട്യേ, നീ ഈ വല്യേ ചെമ്പും പൊന്തിച്ചു നടക്കണ്ടേ?". പിന്നെ സ്വരം മാറ്റി ഈര്‍ഷ്യയോടെ എങ്ങോട്ടെന്നില്ലാതെ പറയും, "എ...ടാ..!", അത് രാഘവമ്മാമയോടാണ്, "ബുദ്ധില്യാത്തോനാച്ചിട്ട്‌ ഇതിനെക്കൊണ്ട് ഈ പണിയൊക്കെ ചെയ്യിക്കരുത്. മിണ്ടാപ്രാണീനേം, ഇവന്യൊക്കെ ഉപദ്രവിക്കുന്നത് പാപാടാ, ദ്രോഹീ!". 

കുടുംബം പണ്ടേ ഛിദ്രിച്ചു നിന്നതിനാല്‍ പത്തുമുപ്പതു കൊല്ലമായി - വിവരങ്ങള്‍ ഇടയ്ക്കറിയുന്നതൊഴിച്ചാല്‍ - അമ്മമ്മ ആനക്കരയിലെക്കോ, ആനക്കരയില്‍ നിന്നും ആരെങ്കിലും ഇങ്ങോട്ടോ - ശങ്കുണ്ണി മാമ ഒഴികെ - വന്നിട്ടോ കണ്ടിട്ടോ ഇല്ല.

രാഘവന്‍ മാമയെ, അമ്മമ്മ ചീത്ത വിളിച്ചത് രസിച്ചതിനാലാവാം, എരിതീയില്‍ എണ്ണ ഒഴിക്കാനായി ശങ്കുണ്ണി മാമ തുടര്‍ന്നു, "പി..പി..ന്നോപ്ലെ, അടയ്ക്ക വെയിലത്തിടാനുണ്ടാവും. ഉച്ചക്ക് ഗോപന്‍റെ കുട്ട്യോള്‍ക്ക് സ്കൂളില്‍ ചോറ് കൊണ്ട് കൊടുക്കണം. ഇത്രേള്ളൂ ന്‍റെ പണി". എന്തോ ഒരു ഭാരം ഇറക്കി വെച്ച പോലെ ശങ്കുണ്ണി മാമ പറഞ്ഞു നിര്‍ത്തി.  

അമ്മമ്മയുടെ ആവേശം തണുത്തിരിക്കുന്നു. താണ സ്വരത്തില്‍ ചോദിച്ചു, "എത്ര ദൂരണ്ട് സ്കൂളിലേക്ക്?".  

"ഒ...ഒരൊന്നൊന്നര നാഴികണ്ടാവും".  

"അപ്പൊ, ഈ വെയിലത്ത്‌ നീയ്യ്‌ അങ്ങട്ടും ഇങ്ങട്ടും കൂടി മൂന്നു നാഴിക്യോളം നടക്കണ്ടേ എന്നും?".  

"ശനീം, ഞായറും വേണ്ടല്ലോ..ഓ...ഓ...പ്ലേ...പിന്നെ മഴക്കാലത്ത് വെയിലൂണ്ടാവില്യ" - പാവം, ശങ്കുണ്ണി മാമ! ഒരു പരമാര്‍ത്ഥം പറഞ്ഞതാണ്. പക്ഷെ, അമ്മമ്മ ചൊടിച്ചു കൊണ്ട് പറഞ്ഞു, "നെന്നോടൊക്കെ വര്‍ത്താനം പറയാന്‍ വരണ, ന്നെ വേണം പറയാന്‍". അമ്മമ്മയുടെ രസച്ചരട് പൊട്ടും. അങ്ങനെ ആ സംഭാഷണം അവിടെ പെട്ടെന്നവസാനിക്കും. 

മുറ്റത്തേക്ക്‌,  മുറുക്കിയത് തുപ്പാനെന്ന ഭാവത്തില്‍ അമ്മമ്മ എണീറ്റ്‌ പോകും. എന്നിട്ട്, ആരും കാണാതെ വേഷ്ടിയുടെ കോന്തല കൊണ്ട് കണ്ണീരൊപ്പുകയായിരിക്കും. മൂക്ക് ചീറ്റി, കിണ്ടിയില്‍ നിന്നും വെള്ളമെടുത്ത് കയ്യും വായും ശുദ്ധമാക്കി, കിഴക്കോട്ടു അമ്പലത്തിന്‍റെ നേരെ നോക്കി പറയും: "ഇതിന്‍റെ ഗതി എന്താണാവോ എന്‍റെ ഈശ്വരന്‍മാരെ?  വയസ്സായീല്യെ ചെക്കന്? അറുപത്തെട്ടു കഴിഞ്ഞു. നല്ലപ്പം കാലത്ത് ഒരു കല്യാണം കഴിപ്പിച്ചാ മത്യാര്‍ന്നൂന്ന് തോന്ന്വാണ് ഇപ്പൊ. വല്ലോരേം നോക്കാഞ്ഞത്‌ അബദ്ധായി. ഉം... ഇനിപ്പോ ന്താ പറഞ്ഞിട്ട് കാര്യം".

"അതിനാരാപ്പോ ഈ മൂപ്പര്‍ക്ക് പെണ്ണ് കൊടുക്ക്വാ?", പാടത്ത് ആടിനെ കെട്ടി വരുന്ന വരവാണ് മുത്തച്ഛന്‍.  

അത് കേട്ട് അമ്മമ്മ കത്തിജ്ജ്വലിയ്ക്കും: "എന്താ.. ഓന്‍ മനുഷ്യനല്ലേ, അല്ലെ? നിങ്ങളാച്ചെലര്‍ക്ക് ദൈവം കണ്ണ് തന്നിട്ടുള്ളത് കണ്ണ് തൊറന്നു കാണാനല്ലേ? ഓനെ, ഓനൊരു മനുഷ്യന്‍ തന്ന്യാണ്‌".  

പറഞ്ഞത് ഏറിപ്പോയോ എന്ന് കുറ്റബോധം തോന്നിയോ; മുത്തച്ഛന്‍, വിഷണ്ണനായി, സ്വരം താഴ്ത്തി പറഞ്ഞു, "ഞാന്‍ പറഞ്ഞൂന്നെള്ളൂ, സത്യം സത്യല്ലാതാവോ? പണിയ്ക്കര്‍ക്ക് ഇനി പണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും ആരെങ്കിലും പെണ്ണ് കൊടുക്ക്വോ?".  

ആ ശണ്ഠ, അവിടെ, അങ്ങിനെ തീരും - ആരും ജയിക്കാതെ, ആരും തോല്‍ക്കാതെ...

സുരേഷ് (14.3.09)  

(തുടരും)


Saturday, March 7, 2009

ശങ്കുണ്ണിമാമ (ഭാഗം രണ്ട്)

മിക്കവാറും സന്ധ്യ മയങ്ങുന്ന നേരത്തായിരിക്കും ശങ്കുണ്ണി മാമയുടെ വരവ്; അല്ലെങ്കില്‍ അതിരാവിലെ. രാവിലെ വരുന്നത് ഞങ്ങള്‍ക്കാര്‍ക്കും - പ്രത്യേകിച്ച് കുട്ടികള്‍ക്ക് - ഇഷ്ടമല്ല. അമ്മ ചോദിക്കുന്നത് കേള്‍ക്കാം, "ന്‍റെ ശങ്കുണ്ണി മാമേ, ആ കണ്ണിലെ ഒന്ന് കളഞ്ഞ് മുഖം കഴുകി പൊറപ്പെടാര്‍ന്നില്യെ?". ആ കണ്ണില്‍ ഉറഞ്ഞു കൂടിയ മഞ്ഞ പീളയാണ് വിഷയം. അതിരാവിലെ മച്ച് (പൂജാമുറി) അടിച്ച്‌ തുടച്ച് വിളക്കില്‍ തിരിയിടുന്ന അമ്മമ്മ - (അമ്മമ്മ വീട്ടില്‍ ചെയ്യുന്ന ഏക പണി) - രംഗപ്രവേശം ചെയ്യും."ആളുകളെക്കൊണ്ട് അതുമിതും പറയിക്കണാ ശങ്കുണ്യേ?."

സംസാരിക്കുമ്പോള്‍ കുറച്ചു വിക്കലുള്ള ശങ്കുണ്ണി മാമ പറയും, "ഇ...ഇ...ഇ.ല്യ ഓപ്ലെ, ഞാന്‍ അമ്മുട്ട്യേമ്മടോട്ന്നു നേരത്തെ എണീറ്റ്‌ നടക്കാന്‍ തൊടങ്ങീതാ." (ശങ്കുണ്ണി മാമ വഴിയായ വഴിയൊക്കെ നടന്നാണ് വരിക. ബസ്സില്‍ കയറാന്‍ അറിയില്ല; കയറി പരിചയമില്ല.) ശങ്കുണ്ണി മാമ, ഞങ്ങളാരും കാണാത്ത, കേള്‍ക്കാത്ത, ഏതോ നാടിനെപ്പറ്റിയും, വീട്ടുകാരെപ്പറ്റിയും ആണ് പറയുന്നത്. പക്ഷെ, അമ്മമ്മക്ക് ഓരോ പേരും, വീടും, നാടും അറിയാം. "നീയ്യപ്പോ ഒരു നാല് മണിയ്ക്കെങ്കിലും നടക്കാന്‍ തുടങ്ങിണ്ടാവും... എന്നാലേ ഈ നേരത്തിനിവിടെ എത്തൂ. വല്ല നായ്ക്കളും മണ്ട്യെത്താഞ്ഞത് ഭാഗ്യം!" 

അപ്പോള്‍, ശങ്കുണ്ണി മാമ, വലിയ വളഞ്ഞ കാലന്‍ കുട ഉയര്‍ത്തി പറയും, "ഓ...ഓ..പ്ലേ, കൊടല്യെ കയ്യില്, പി...പി..ന്നെന്താ?" അതിരാവിലെ ഈ നാടകം കണ്ട്‌ നുണത്തം കയറിയ മുത്തച്ഛന്‍, ശങ്കുണ്ണി മാമയെ കളിയാക്കി പറയും, "ആ അപ്പൊ പണിക്കര്‍ക്ക് കൊട, നായേത്തല്ലാനാ?". അമ്മമ്മ, പേരെടുത്ത് 'ശങ്കുണ്ണി' എന്നാണു വിളിക്കുന്നതെങ്കിലും, വളരെ വയസ്സിനു മൂത്ത മുത്തച്ഛന്‍ ആദരവോടെ, 'പണിക്കരെ' എന്നാണു വിളിക്കുക. കണ്ടാല്‍ ഒരു പ്രാകൃതനെപ്പോലെ തോന്നും ശങ്കുണ്ണി മാമ വരുന്ന വരവ് കണ്ടാല്‍. തോളില്‍ ഒരു ചെറിയ ഭാണ്ഡമുണ്‍ടാവും.

"ന്‍റെ ദൈവമേ, നെന്നെ കണ്ടാല്‍ വല്ലോരും... മണ്ണാന്‍റെ ഭാണ്ഡം പോലെണ്ടല്ലോ", അമ്മമ്മ ശങ്കുണ്ണി മാമയെ നോക്കി പറയും. അത് ഒട്ടൊക്കെ ശരിയായിരുന്നു താനും. ആ ഭാണ്ഡം 'വെളുത്തേടത്ത്' അലക്കാന്‍ കൊടുക്കാനുള്ളതാണ്. പെന്‍ഷന്‍ മേടിക്കാന്‍ ഇവിടെ, ഞങ്ങളുടെ നാട്ടില്‍, വരണം. അപ്പോള്‍ ഇവിടെ അലക്കാന്‍ കൊടുക്കും. (അലക്കിത്തേച്ചതേ ധരിക്കൂ, ആളിങ്ങനെയൊക്കെ ആണെങ്കിലും). പിന്നെ, അടുത്ത വരവിനെ അലക്കാന്‍ കൊടുത്തത് മേടിയ്ക്കൂ. ഷേവ് ചെയ്യാത്തതിനാല്‍ നല്ല മുറ്റി വളര്‍ന്ന മീശയും, താടിയും...അന്ന് ചെറുതായി മീശ മുളയ്ക്കാന്‍ തുടങ്ങിയിരുന്ന ഞാന്‍ മനസ്സില്‍ പറയും, "ഈ 'പിരി' ഇത്തിരി ലൂസുള്ള ആള്‍ക്ക് ദൈവം നല്ല മീശേം താടീം കൊടുത്തു. കോളേജില്‍ ചേര്‍ന്ന എനിക്ക് മാത്രം എന്താണ് ഇത്ര സമൃദ്ധമായി ഇല്ലാത്തത്?" - മനസ്സില്‍ ആദ്യമായി എനിയ്ക്ക് ശങ്കുണ്ണി മാമയോടു അസൂയ തോന്നി!

"പണിയ്ക്കാള് കൊടേം ഭാണ്ടോക്കേയായിട്ടു ഇങ്ങട്  കേറുന്നത് അട്യെന്‍ ആ തെങ്ങിന്‍റെ ചോട്ടിലിക്ക് അടിച്ചു കൂട്ടീട്ടു തിരിയുമ്പളാ കണ്ടത്‌; ആള് പേടിക്കാന്‍ ഇനി വല്ലതും വേണോ?" - മുറ്റമടിക്കുന്ന കൊമ്മ, ശങ്കുണ്ണി മാമയുടെ വരവിനെപ്പറ്റി പറയുകയാണ്‌.

(തുടരും) സുരേഷ് (12.3.09)

Thursday, February 26, 2009

ശങ്കുണ്ണിമാമ

ശങ്കുണ്ണിമാമയെ ഞാനെന്നു തൊട്ടാണ് കാണാന്‍ തുടങ്ങിയതെന്നെനിക്കോര്‍മ്മയില്ല .  

'എന്‍റെ വേണ്ടപ്പെട്ട കുട്ട്യല്ലേ ആ പോണത്', എന്ന് അമ്മമ്മ ഇടയ്ക്കൊക്കെ ഇടവഴിയില്‍ക്കൂടി നടന്നു പോകുന്ന ശങ്കുണ്ണിമാമയെ പറ്റി പറയാറുള്ളത് ഓര്‍മ്മയുണ്ട്. പണ്ട് - കൂട്ടുകുടുംബമായി താമസിക്കുന്ന കാലത്ത് - അമ്മമ്മയും മുത്തശ്ശിയും കൂട്ടരും ഒരു ഭാഗത്തും, കേശവന്‍ മാമയും ഭാര്യയും മക്കളും അനുജന്‍മാരും വേറൊരു ഭാഗത്തും ആയിരുന്നുവത്രേ. അതായത് - ഒരു അടുക്കളയില്‍ തന്നെ രണ്ടു വെപ്പ്. 

(അന്ന് ഒന്നിനും ത്രാണിയില്ലാത്ത - ബുദ്ധി മുഴുവനായും വികസിക്കാത്ത - ശങ്കുണ്ണി മാമ, ഏട്ടന്‍ കേശവന്‍ മാമയുടെ തണലിലായിരുന്നു.)

ചുരുക്കി പറഞ്ഞാല്‍ ഒരു വീട്ടില്‍ രണ്ടു ഭാഗം പിരിഞ്ഞുള്ള ജീവിതം. പിന്നെ, മുത്തശ്ശിയും അമ്മമ്മയും മറ്റും കേശവന്‍മാമയ്ക്കും കുടുംബത്തിനും ആരുമല്ലാതായി. അമ്മയില്ലാത്ത കുട്ടികളെ - കേശവന്‍, ശങ്കുണ്ണി, രാഘവന്‍ - മുത്തശ്ശി ചെറുപ്പത്തില്‍ നോക്കി വളര്‍ത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും. 

ശങ്കുണ്ണി മാമയെപ്പറ്റി പറയുന്നതിന് മുന്‍പ്, ജ്യേഷ്ഠന്‍ കേശവന്‍ മാമയെക്കുറിച്ചു അല്‍പ്പം പറയട്ടെ: 

എന്തിനും പോന്ന, ചങ്കൂറ്റമുള്ള, ഒരു സ്ത്രീയായിരുന്നു കേശവന്‍ മാമയുടെ ഭാര്യ. ആണുങ്ങളുടെ ശബ്ദം അവര്‍ക്ക് - ആ ചങ്കൂറ്റത്തിനു - ഒന്ന് കൂടി ഗാംഭീര്യം കൂട്ടി. റെയില്‍വേയില്‍ നല്ല ഒരു ഉദ്യോഗസ്ഥനായി കയറിയതാണ് കേശവന്‍ മാമ. സമ്പാദിച്ചു കൂട്ടിയതെല്ലാം ഭാര്യയുടെ പേരിലാക്കിയിരുന്നു. പെന്‍ഷന്‍ പറ്റി വരേണ്ട സമയമാകുമ്പോഴേക്കും ഭാര്യയും മക്കളും കൂടി ഒരു നല്ല ദിവസം നോക്കി തന്തയെ പുറത്താക്കി. കേശവന്‍ മാമക്ക്‌ സ്വന്തം വീട്ടില്‍ കാലു കുത്താന്‍ വയ്യാതായി.


പിന്നെ, കേശവന്‍ മാമ, ജ്യേഷ്ഠന്‍ അപ്പു മാമയുടെ കൂടെ കുംഭകോണത്തും, വകയില്‍ ഒരു പെങ്ങളുടെ കൂടെ കുഴല്‍ മന്ദത്തും കഴിച്ചു കൂട്ടി. പിന്നീട്, ഭാര്യയും, മക്കളും സ്ഥലം വിറ്റ് നാട് വിട്ടതറിഞ്ഞപ്പോള്‍, കേശവന്‍ മാമ, അമ്പലങ്ങളുടെ നാടായ ഞങ്ങളുടെയവിടെ വീണ്ടും എത്തി. വിധി വൈപരീത്യം എന്ന് പറയാതെ വയ്യ, ഭാര്യ വിറ്റ - കേശവന്‍ മാമയുടെ സ്വന്തമായിരുന്ന പറമ്പില്‍ - (പറമ്പും വീടും മേടിച്ചത് പണ്ട് തേങ്ങ പറക്കി കൂട്ടാന്‍ വന്നിരുന്ന, തന്‍റെ ആശ്രിതനായിരുന്ന, സെയ്തലവി മാപ്പിള), മാപ്പിള പണിത ലോഡ്ജില്‍ ആയി ജീവിതം. ഒറ്റ മുറി. മൂത്രമൊഴിക്കണമെങ്കിലും മറ്റും വയസ്സ് കാലത്ത് താഴെ ഇറങ്ങി വരണം - വളഞ്ഞ മരക്കോണി വഴി. പീടിക മുറികളുടെ മേലെയാണ് ലോഡ്ജ്.

നേരം വെളുക്കുന്നതിനു മുന്‍പ്, ഒരു കാലത്ത് തന്‍റെ തന്നെയായിരുന്ന വിശാലമായ പറമ്പില്‍ വേണം പ്രാഥമിക കര്‍മ്മങ്ങള്‍ നിര്‍വ്വഹിക്കാന്‍! പിന്നെ, കുളി, ഞങ്ങളുടെ തൊട്ടടുത്തുള്ള അമ്പലക്കുളത്തില്‍.

ദോശയുണ്ടാക്കുന്നതിനിടയില്‍, കെഴക്ക്‌ പുറത്തെ ജനാലയില്‍ക്കൂടി പുറത്തേയ്ക്ക് കണ്ണോടിച്ച അമ്മയാണ് പറഞ്ഞത്, "ഇത് നോക്കൂന്നേ അമ്മേ, നമ്മടെ കേശവന്‍ മാമയല്ലേ ആ പോണത്?"

ദോശ കഴിക്കുകയായിരുന്ന അമ്മമ്മ, ഇരിക്കുന്ന പലക നീക്കി ചാടിയെണീ റ്റു. "കഷ്ടം, ചെക്കന്‍ പകുതിയായി", അമ്മമ്മ പറഞ്ഞു. (68 വയസ്സുള്ള ആളെയാണ് 'ചെക്കന്‍' എന്ന് പ്രായത്തില്‍ താഴെയായതിനാല്‍ അമ്മമ്മ വിളിക്കുന്നത്‌). കുറെ കാലമായി കാണാത്ത, കണ്ടാലും മുഖം തിരിഞ്ഞു നടന്നിരുന്ന പെങ്ങളും ആങ്ങളയും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം പുതുക്കാന്‍ ഈ കുളി ഒരു നിമിത്തമായി എന്ന് പറയാം. അമ്മമ്മയുടെ കുളി കഴിഞ്ഞു വരുന്ന നേരത്തായിരിക്കും മിക്കവാറും കേശവന്‍ മാമ കുളിക്കാന്‍ പോകുന്നത്. വഴിവക്കിലെ കുശലം പറച്ചിലിന് ശേഷം, പിന്നെ കുളി കഴിഞ്ഞു വരുമ്പോള്‍ കേശവന്‍ മാമ വീട്ടില്‍ നിത്യ സന്ദര്‍ശകനായി.

രാവിലെ, ഞങ്ങള്‍ക്കൊക്കെ മുത്തച്ഛന്റെ ഊഴം കഴിഞ്ഞു കിട്ടാറുള്ള മൊരിഞ്ഞ ദോശ, കേശവന്‍ മാമയുടെ കഴിക്കലും കൂടി കഴിഞ്ഞേ കിട്ടൂ എന്നായി. അമ്മ, ഓരോരുത്തര്‍ക്കായാണ് ദോശ ഉണ്ടാക്കിത്തരിക. 

എന്നും ഭസ്മവും, ചന്ദനവും തൊടാനെന്ന ഭാവത്തില്‍ ചായകുടിയുടെ സമയത്ത് കൃത്യമായി എത്തുന്ന കേശവന്‍ മാമയെ, ഞാനും അനിയത്തിയും ആരും കാണാതെ ഗോഷ്ഠി കാണിക്കും. അഞ്ചാം പുരയിലേക്ക്‌ ദോശ കഴിക്കാന്‍ പോകുന്ന പോക്കില്‍ ഞങ്ങളോട്, "ഹാ, എന്താടാ", അല്ലെങ്കില്‍, "എങ്ങിനെയുണ്‍ടെടി പഠിപ്പ്", എന്ന് ചോദിക്കും. അത് വെറുമൊരു ഭംഗി വാക്കിനായിരുന്നു; ജാളൃതയൊളിപ്പിക്കാന്‍. പണ്ടത്തെ, പ്രതാപിയായ ഒരു റെയില്‍വേ ഉദ്യോഗസ്ഥന്‍, തന്‍റെ ഗതികേടിനെപ്പറ്റി ഓര്‍ത്തിരിക്കാം. പുതിയ തലമുറയുടെ മുന്‍പില്‍ ചെറുതായിപ്പോകുന്ന പോലെ തോന്നിയിരിക്കാം.

കുട്ടികളായ ഞങ്ങള്‍ക്ക്, പണ്ടത്തെ ബന്ധം പറഞ്ഞു വരുന്നതൊന്നും ദഹിച്ചില്ല. ഞങ്ങള്‍ക്ക് മൊരിഞ്ഞ ദോശ കിട്ടുന്നത് വൈകിപ്പോയി, കുറഞ്ഞു പോയി എന്നതായിരുന്നു വിഷയം.

ഞങ്ങളുടെ അമര്‍ഷം മൂത്തപ്പോള്‍, അമ്മമ്മ സ്വന്തം ദോശയുടെ പങ്ക് - കഴിക്കുന്ന പങ്ക് - കുറച്ചു. ആ പങ്കില്‍ നിന്നല്ലേ കേശവന്‍ മാമയ്ക്ക് കൊടുക്കുന്നതെന്ന് തെളിയിക്കാനാണാഗ്രഹിച്ചതെന്നു തോന്നുന്നു. "എന്‍റെ ദോശേടെ പങ്കാ ഓന് കൊടുക്കുന്നത്, അതോണ്ടാര്‍ക്കാ ചേതം?", അമ്മമ്മ പറയും. അപ്പോള്‍ അമ്മയ്ക്ക് ദേഷ്യം വരും, "ജാത്യാലുള്ളത് തൂത്താല്‍ പോകില്ല! ഈ വിശേഷം കൊണ്ടാണ്‌ തറവാട് ഛിദ്രിച്ചു നാനാ വിധായത്." അമ്മ തുടര്‍ന്നു, "പണ്ട് കൂട്ടുകുടുംബായി കഴിയണ കാലത്ത് ചോറ് വാര്‍ക്കുമ്പോള്‍ ചിലര്‍ക്ക് വേണ്ടി വററ് ചാടി ച്ചിരുന്നതും, ചിലര്‍ക്ക് വെറും കഞ്ഞി വെള്ളം മാത്രം കൊടുത്തിരുന്നതും ഓര്‍മ്മല്യെ? പോര്മ തന്നെ, പോര്മ! അല്ലാ, അമ്മടെ ദോശ വേണോ പ്പോ കേശവന്‍ മാമക്ക്‌ കൊടുക്കാന്‍?". 

ഇതൊന്നും, കേശവന്‍ മാമ അറിയാതെ നടക്കുന്ന സംഭാഷണ ങ്ങളാണ്. എന്തായാലും, പ്രാതല്‍ കഴിച്ചു പോകുമ്പോള്‍, അമ്മയോടായി ഒരു ജാള്യതയോടെ പറയും, "കുട്ട്യേ, നീയിന്നു എനിക്ക് രാവിലത്തെ ചായടെ കാശ് ലാഭിച്ചു തന്നു".

അമ്മയുടെ കണ്ണ് നിറയും. എന്നിട്ട് കേശവന്‍ മാമ പോയിക്കഴിഞ്ഞാല്‍ പറയും, "നല്ലപ്പം കാലത്ത് എന്തൊക്കെ തന്നിരിക്കുന്നൂ! ഇതാണ്, 'ആക്കിച്ചമച്ചതും ഈശ്വരന്‍, ആക്കം കുറച്ചതും ഈശ്വരന്‍' എന്ന് പഴമക്കാര്‍ പറയുന്നത്. 

കേശവന്‍ മാമ വീട്ടില്‍ അടുത്തപ്പോഴാണ്, എന്നും ദൂരെ നിന്ന് മാത്രം ഞാന്‍ കണ്ടിട്ടുള ശങ്കുണ്ണി മാമ വീട്ടില്‍ വരാന്‍ തുടങ്ങിയത്. ചെറുപ്പം തൊട്ടേ, അനിയന്‍ രാഘവന്‍ മാമയുടെ കൂടെ ആനക്കരയിലാണ് താമസം. അവിടെ പരമസുഖമാണ് എന്നാണു പറയുക. 

"നല്ല തണ്ടും തടീള്ള ഒരുത്തനെ നീ ഇങ്ങനാക്കീലോ ന്‍റെ ഗുരുവായൂരപ്പാ!", എന്ന് അമ്മമ്മ, കാലിന്‍ മേല്‍ കാലും കയറ്റി വെച്ച് നിലത്തിരുന്നു വെറ്റില മുറുക്കുമ്പോള്‍ ഇടയ്ക്കു പറയുന്നത് കേള്‍ക്കാം. ('ഗുരുവായൂരപ്പാ' എന്ന് പറയുമ്പോഴേക്കും, കയറ്റി വെച്ച കാല്‍ താഴെ നിലത്തു ഇറക്കി വെച്ചിരിക്കും. ഈശ്വര നാമം ഉച്ചരിക്കുമ്പോള്‍, അമ്മമ്മ, കസേരയിലോ, കാലിന്‍ മേല്‍ കാല്‌ കയറ്റി വെച്ചോ ഇരിക്കാറില്ല).

മനസ്സിലായില്ലേ, ശങ്കുണ്ണി മാമക്ക്‌ എന്തോ ഒരു പൊട്ടത്തരമുണ്ട്; ബുദ്ധിക്ക് എന്തോ തകരാറുണ്ട്. 

അമ്മമ്മ തുടര്‍ന്നു, "എന്നാല്‍ ഓന്റെ കാര്യത്തിനു ഇങ്ങനെ വല്ലതും ണ്ടോന്ന് തോന്ന്വോ? അനാഥ പെന്‍ഷന്‍ എണ്ണി വാങ്ങുമ്പോള്‍ ഓന്‍ ഇങ്ങനെ തകരാറുള്ള ഒരുത്തനാണെന്നു പറയ്വോ?ആ ശിപായി ചങ്കരന് കൃത്യായിട്ടല്ലേ ഓന്‍ രണ്ടു റു പ്യടെ കാശ് കൊടുക്ക്വാ?".

ഇങ്ങനെയൊക്കെ അമ്മമ്മ പറയുന്നത് ഞാന്‍ കേള്‍ക്കാറുണ്ട്. 

"ആ ചെക്കനിരുന്നു പഠിക്കുന്നത് അമ്മ ല്യാണ്ടാക്കും" - എന്നെപ്പറ്റിയാണ് അമ്മ, അമ്മമ്മയോടു പറയുന്നത്. 

"ഹേയ്! ഓനെന്തിനാപ്പോ ഇത് ശ്രദ്ധിക്കുന്നത്? പഠിക്കുന്നവര്‍ക്ക് ഇതൊന്നും ചെവീല് കേറില്യ" - അമ്മമ്മ മറുപടി പറയും.
 

ഞാന്‍, മുന്നില്‍ പുസ്തകം വെറുതെ തുറന്നു വെച്ച് സുഖമായി കേള്‍ക്കുന്ന ആ കഥ അങ്ങിനെ അവസാനിക്കും.

സുരേഷ് (6.3.09)

(തുടരും)